Chậm lại nhưng chắc!

Có những ngày mình không làm gì quá nặng, nhưng đầu thì mệt rã rời. Không phải vì việc nhiều, mà vì trong đầu giống như một căn phòng bừa bộn. Mọi thứ đều có mặt ở đó, nhưng không cái nào nằm yên. Ý này chưa xong thì ý khác đã chen vào. Tay đang làm việc này mà đầu đã chạy sang chuyện tiếp theo. Có lúc phải dừng lại và tự hỏi: ủa, nãy giờ mình đang làm tới đâu rồi?

Sau này mình mới nhận ra, cái làm mình mệt không phải là việc khó, mà là sự mơ hồ. Mơ hồ về việc mình đang đứng ở chỗ nào trong chính việc mình đang làm.

Mình thường nhìn thấy rất rõ cái đích cuối cùng. Một căn phòng gọn gàng. Một bài học đã hiểu. Một cuộc sống ổn định hơn. Nhưng con đường đi tới những thứ đó thì mờ mịt, giống như đi trong sương mù. Và khi không nhìn rõ từng bước, não bắt đầu lo lắng. Nó kiểm tra lại. Nó bị rối tung lên. Nó làm mình mệt mỏi.

Giống như lúc dọn phòng. Trong đầu chỉ có một hình ảnh duy nhất là căn phòng sạch sẽ. Nhưng khi đứng giữa đống đồ ngổn ngang, mình lại đứng im. Không biết nên nhặt cái áo dưới đất trước, hay lau bàn, hay xếp sách. Cuối cùng làm được một chút rồi lại dừng, vì cảm giác mọi thứ vẫn rối nguyên.

Chỉ khi mình chậm lại và tự nói với mình cho rõ, mọi thứ mới đổi khác. Mình không còn nghĩ “phải dọn xong phòng”. Mình chỉ nghĩ “nhặt hết quần áo trên sàn”. Khi quần áo đã nằm gọn trong giỏ, mình dừng lại. Phòng chưa gọn, nhưng đầu mình nhẹ đi thấy rõ. Vì mình biết chắc là mình vừa làm xong một việc.

Việc học cũng y như vậy. Có những lúc ngồi trước một bài khó mà cảm giác như đang nhìn vào một bức tường. Không phải vì mình không cố gắng, mà vì trong đầu chỉ có một câu rất chung chung mình không hiểu. Càng đọc càng mệt. Càng mệt càng muốn quay lại đọc từ đầu.

Sau này mình thử đổi cách nghĩ. Mình không hỏi “làm sao để hiểu hết bài này”, mà hỏi “mình đang không hiểu chỗ nào”. Chỉ cần xác định được đúng một đoạn, đọc lại đúng đoạn đó, rồi dừng khi trả lời được một câu hỏi nhỏ, mình đã thấy như vừa bước ra khỏi một đoạn đường tối. Bài vẫn còn dài, nhưng mình không còn lạc nữa.

Có một giai đoạn trong đời mình thấy áp lực liên tục. Công việc chưa xong, việc học thì dang dở, tương lai thì mờ mịt. Mọi thứ trộn lại thành một cục nặng trong đầu, giống như lúc nào cũng đang thua kém chính mình. Nhưng nhìn kỹ lại thì không có việc nào thật sự vượt quá khả năng. Cái khó là mình đang cố nghĩ về tất cả mọi thứ cùng một lúc.

Mình dừng lại, giống như đứng nép vào lề đường sau khi đi quá nhanh. Mình tự hỏi lúc này, thứ gì đang ở ngay trước mặt mình, chứ không phải trong đầu mình. Rồi mình nhận ra có việc đang làm dở, có việc chưa bắt đầu, và có việc chưa cần nghĩ tới bây giờ.

Chỉ cần đặt mỗi thứ về đúng chỗ của nó, cảm giác ngột ngạt trong đầu đã dịu xuống. Không phải vì đời dễ hơn, mà vì mình không còn kéo tương lai về đánh nhau với hiện tại.

Từ đó mình hiểu ra một điều rất đơn giản. Đi nhanh mà không biết mình đang ở đâu thì rất dễ lạc. Nhưng đi chậm, và biết rõ mình đang đứng ở bước nào, thì dù đường có dài, mình vẫn tiến lên được.

Mỗi khi thấy rối, mình chỉ quay lại hỏi bản thân ba câu rất đời thường:

1. Mình đang làm việc gì?
2. Mình đang ở đoạn nào?
3. Bước tiếp theo là gì?

Không cần trả lời cho cả cuộc đời. Chỉ cần đủ rõ cho khoảnh khắc ngay lúc này.

Chậm lại không phải là thụt lùi. Chậm lại là để đặt chân cho chắc. Và khi mỗi bước đều chắc, mình không cần phải chạy. Mình vẫn đi được rất xa.